1918-ci ilin mart–aprel aylarında baş vermiş hadisələr Azərbaycan tarixinin ən faciəli səhifələrindən biridir. Həmin dövrdə azərbaycanlı mülki əhaliyə qarşı törədilmiş kütləvi qırğınlar xalqımızın yaddaşında dərin iz buraxmışdır. Bu hadisələr yalnız siyasi qarşıdurma deyil, məqsədli şəkildə həyata keçirilmiş kütləvi zorakılıq və qırğın kimi qiymətləndirilməlidir.
1917-ci il inqilablarından sonra regionda yaranmış siyasi qeyri-sabitlik Cənubi Qafqazda ciddi qarşıdurmalara səbəb olmuşdu. Bakıda hakimiyyəti ələ alan bolşevik qüvvələri erməni silahlı dəstələri ilə birlikdə azərbaycanlı əhaliyə qarşı zorakılıqlar törətmişdilər. 1918-ci ilin mart ayının sonlarında Bakıda başlayan qırğınlar xüsusi qəddarlıqla həyata keçirilmiş, azərbaycanlıların yaşadığı məhəllələr dağıdılmış, minlərlə insan amansızcasına qətlə yetirilmişdir.
Bu faciə yalnız Bakı ilə məhdudlaşmamışdır. Şamaxı, Quba, Lənkəran, Salyan, Qarabağ və digər bölgələrdə də oxşar qırğınlar törədilmiş, kəndlər dağıdılmış, dinc əhali qətlə yetirilmişdir. Qubada aşkar olunmuş kütləvi məzarlıqlar həmin hadisələrin miqyasını və dəhşətini təsdiqləyən mühüm faktlardandır.
1918-ci ilin mart–aprel hadisələri Azərbaycan xalqının tarixi yaddaşında xüsusi yer tutur. Bu faciənin unudulmaması, qurbanların xatirəsinin yad edilməsi və bu həqiqətlərin gələcək nəsillərə çatdırılması böyük əhəmiyyət daşıyır.
Azərbaycan müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra bu hadisələrə dövlət səviyyəsində hüquqi-siyasi qiymət verilmişdir. Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 1998-ci il 26 mart tarixli “Azərbaycanlıların soyqırımı haqqında” Fərmanı ilə 31 mart tarixi “Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü” elan edilmiş və 1918-ci ildə baş vermiş qırğınlara rəsmi siyasi qiymət verilmişdir.
Bu gün də Azərbaycan dövləti tərəfindən həmin hadisələrin beynəlxalq səviyyədə tanıdılması istiqamətində ardıcıl iş aparılır. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə tarixi həqiqətlərin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması və bu faciələrin unudulmaması üçün müxtəlif tədbirlər həyata keçirilir.
31 Mart faciəsi Azərbaycan xalqının yaddaşında əbədi yaşayacaq və tarixi həqiqətlərin qorunması gələcək nəsillər üçün mühüm əhəmiyyət daşıyacaqdır.
Ülvi Salmanov
YAP Abşeron rayon təşkilatının sədr müavini
